AB'den "Bilim için Avrupa'yı Seç" programı
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, bilim insanlarının Avrupa'da bilimsel çalışma yapmasını teşvik etmek için "Bilim için Avrupa'yı Seç" programı başlattıklarını duyurdu. Leyen, program için 2025 - 2027 dönemi için 500 milyon € bütçe ayıracaklarını açıkladı.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, geçen haftalarda dünyanın dört bir yanındaki araştırmacılar için heyecan verici bir duyuru yaptı. Kıtayı bilim insanları için bir "çekim merkezi" haline getirmeyi amaçlayan bir hamleyle yarım milyar euroluk "Bilim için Avrupa'yı Seç (Choose Europe for Science)" girişimi başlatıldı.
Ursula von der Leyen ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron 5 Mayıs Pazartesi günü Paris'teki Sorbonne Üniversitesi'nde Bilim için Avrupa'yı Seç konferansında dünyanın dört bir yanından araştırmacıları kıtaya çekmeyi amaçlayan programı duyurdu. "Bilim için Avrupa'yı Seç" girişimi, bilimin özgür kalması, yeteneğe yatırım yapılması ve Avrupa'da inovasyonun hızlandırılması gibi hedeflere sahip.
Program kapsamında çeşitli alanlardan uzmanların Avrupa'ya gidip çalışması için 2025 - 2027 döneminde 500 milyon euro yatırım yapılacak. Macron, Fransa'nın da ayrıca 100 milyon euroluk bir yatırım yapacağını açıkladı. Girişimin hedefleri arasında AB üye devletlerin 2030'a kadar GSYH'lerinin %3'ünü Ar-Ge projelerine ayırmaları da yer alıyor.
500 milyon euroluk hibenin, halihazırda 16 milyar euro bütçeye sahip Avrupa Araştırma Konseyi'ne (ERC) aktarılması bekleniyor. Fransa'nın önerisiyle başlatılan girişim kapsamında ERC tarafından 7 yıllık bir "süper hibe" oluşturulması da sözkonusu. Uzun vadeli verilecek bu hibeyle, önde gelen araştırmacıların finansal istikrar sağlaması amaçlanıyor. Von der Leyen, ERC'nin Avrupa'ya taşınma ve yeni laboratuvar kurma masraflarını karşılayan hibe miktarını 1 milyondan 2 milyon euroya çıkaracaklarını da sözlerine ekledi.
Konferansta 500 milyon euronun tam olarak nasıl harcanacağı açıklanmadı. Ancak sağlık, yapay zeka, uzay, iklim, enerji, kuantum teknolojisi, yarı iletkenler, biyoçeşitlilik, dezenformasyon ve çevre dostu "döngüsel ekonominin" teşvik edilmesi gibi alanlardaki araştırmaları desteklemeye öncelik verileceği belirtildi.
Program kapsamında Marie Skłodowska Curie Uluslararası Burs ve Araştırma Dolaşım Destekleri (MSCA) Bilim için Avrupa'yı Seç pilot programı başlatıldı. Pilot program, akademik ve akademik olmayan kuruluşların, sadece belirli bir proje kapsamında değil, sonrasında da uzun vadeli istihdam sunmak amacıyla doktora sonrası araştırmacıları işe aldığı projeleri destekliyor. Girişimin esas farklılığının, bu kuruluşların uzun vadeli profesyonel hedefler koyması olduğu belirtiliyor.
Başvuru, AB üye devletinde veya Ufuk Avrupa (Horizon Europe) ülkesindeki bir tüzel kişilik tarafından yapılıyor ve araştırmacıların işe alınmasından da o sorumlu oluyor. 2021'de Türkiye'nin de Ufuk Avrupa'ya katılması sayesinde buradaki araştırmacılar, Avrupa'daki meslektaşlarıyla eşit şartlarda fonlara başvurabiliyor.
Pilot programın tamamına 22,5 milyon euro ayrılırken bir yararlanıcı en fazla 3,5 milyon euro alabiliyor. Projelerin en az 3 araştırmacıyı 5 yıla kadar istihdam etmesi gerekirken, MSCA ilk iki ila üç yıla ortak finansman sağlıyor ve geri kalan iki yıldan kurumlar sorumlu oluyor. Araştırmacılarda doktora derecesi aranıyor ancak hangi ülkeden geldiklerinin önemi yok. MSCA Bilim için Avrupa'yı Seç programının başvuruları 1 Ekim'de başlayacak ve 3 Aralık'ta sona erecek.
Kaynak: Independent Türkçe