NASA, ISS'e cerrahi robotu gönderiyor: MIRA
NASA, ISS'e uzaktan kontrol edilecek cerrahi robotu gönderiyor. Hasta üzerinde büyük kesiler açmadan ince çubukla ameliyat gerçekleştirecek "MIRA" isimli robotun 50 ila 100 yıl çalışacağı tahmin ediliyor.
Uluslararası Uzay İstasyonu'na minik bir cerrahi robotu gönderilecek. "Canlı içi minyatürleştirilmiş robotik asistan" ya da diğer adıyla MIRA, bir deney dolabının içine sığacak şekilde yapılandırılacak ve fırlatmadan sonra sağlam kaldığından emin olmak için test edilecek. Robot, hasta üzerinde büyük kesiler açmadan ince çubuklarla ameliyat yapılan laporoskopi tekniğini kullanıyor.
MIRA küçük bir kesiden sokulabilecek, böylelikle abdominal cerrahi en az invazyonla (yayılım) gerçekleştirilebilecek ve robot uzaktan çalışabilecek. Gelecekte robot, operatör binlerce kilometre uzaktayken de acil tıbbi durumlara müdahale edebilir. Daha önce yapılan bir deneyde robot, kullanıcısından yaklaşık 1450 kilometre uzaklıktaki bir ameliyathanede ameliyat benzeri görevleri yerine getirmişti.
Uzay istasyonundayken otonom olarak çalışacak robot, ameliyatta yapacağı hareketleri simüle etmek için gerilmiş lastik bantları kesecek ve metal halkaları bir tel boyunca itecek. Nebraska Omaha Üniversitesi mühendislik yüksek lisans öğrencisi Rachael Wagner, "Testler sırasında toplayacağımız tüm veriler nedeniyle bu simülasyonlar çok önemli." dedi.
Cihaz, uzay istasyonu iletişim bant genişliğini korumak ve astronotların deneyi geliştirmek için harcamaları gereken süreyi en aza indirmek için otonom olarak çalışacak şekilde programlanıyor ve robotun 50 ila 100 yıl boyunca çalışacağı tahmin ediliyor. Fakat ekibin asıl hedefi, robotun yerçekimsiz ortamda çalışmasını sağlamak.
Nebraska'dan mühendislik profesörü Shane Farritor, "İnsanlar uzayın daha da derinliklerine gittikçe, bir gün ameliyat yapmaları gerekebilir. Biz de bu hedef için çalışıyoruz." dedi. Araştırmacılar, 7 kişilik bir mürettebat için Mars görevi sırasında ortalama her 2,4 yılda bir cerrahi acil durum olacağını tahmin ediyor. Bu durum, astronotların sağlığını tehlikeye atabilecek Dünya ve dış uzay görevleri arasındaki devasa mesafelerin aşılmasını zorunlu kılıyor.
Yerçekimsiz ortamda ameliyat yapmak mümkün ve daha önce de yapılmıştı. Astronotlar yerçekimsiz ortamda fare kuyruklarını onarmayı ve karın içindeki organları incelemek ve onarmak için kullanılan minimal invaziv bir cerrahi yöntem olan laparoskopiyi hayvanlar üzerinde uygulamayı başarmıştı. Fakat yerçekimsiz ortamda bir insan üzerinde ameliyat henüz yapılmadı.
Otonom ve etkili laparoskopik cerrahi gibi teknolojiler, açık ameliyat sırasında bağırsakların etrafa dolanarak cerrahi alanın görünümünü engelleyebilmesi gibi potansiyel olarak gergin durumlarda son derece faydalı hale gelmekte. Bunun için uzay yolcuları laparoskopik cerrahi gibi minimal invaziv cerrahi teknikleri tercih etmeli; bu ameliyatlar ideal olarak kamera ve aletler kullanılarak küçük kesiler yoluyla hastaların iç boşluklarında gerçekleştiriliyor.
Kaynak: Independent Türkçe