Büyülü Düşünme (Magical Thinking)

Büyülü Düşünme (magical thinking) 2-10 yaş arası benmerkezci formda olan kişilik, etrafında olup biteni algılarken, karar verirken, bir problemi çözerken gerçekle alakasız bir şekilde düşünebiliyor. Yatağının altındaki canavarı ışığı açık tutarak etkisiz kılan çocuk büyüdüğünde de büyülü bir şekilde düşünebiliyor. Bir kazadan bahseden arkadaşının yanında parmağını tahtaya vurup kulağını çeken ve bunun o kazadan uzak olmasını sağladığını düşünen bir adam olabiliyor.

Büyülü düşünme, edebiyatta, sinemada izlerine rastalanan bir düşünce biçimidir ve fakat bir kumar gibidir. Plasebo gibi bir kazanım için etkili olsa da tam tersi, hayatı karman çorman bir hale de getirebilir. "Totem yapmak" denen şey tam bir büyülü düşünme olayıdır. Son zamanlarda futbol severlerin fazla dillendirdiği bir tabir totem yapmak. Desteklenen takımın maçı gündeme geldiğinde yapılan bazı ritüellerin takımın gol sayısına etki edeceğine inanılır. Maç izlerken sandalyeye oturmak yerine bağdaş kurmayı tercih etmek, maçtan önce karar verip maçla ilgili hiçbir şey duymamaya çalışmak, düşünmemeye çalışmak örnek verilebilir.

Çocukken bir problemi çözdüğü düşünülen büyülü düşünme gerçek dünyada bir felaketler zincirini tetikleyebilir. Bir öğretmen, bir komutan, bir müdür sorumlu olduğu kişiler hakkında "totemler yaparak" onları yönetebilir. Fakat bunu her fırsatta yapmaya kalmak ilişkileri de zamanla bozar.
Refik Tırpan ALTAY