Iris, Ay yüzeyinde araştırmalara hazırlanıyor

Iris, Pittsburgh'daki Carnegie Mellon Üniversitesi'ndeki öğrenciler tarafından robotik profesörü Whittaker'ın destekleriyle geliştirildi. Iris robotu, ABD'nin Ay'a göndereceği ilk insansız araç olması bekleniyor. Kısa süre önce Ay yolculuğu kesinleşen Iris'ın 2022'nin ortalarında fırlatılması planlanıyor. Iris, Nükleer santral kazalarının yol açtığı kirlenmeyi temizleyecek robotlardan, sürücüsüz araçlara kadar birçok alanda çalışmaları bulunan Whittaker için, bir hayalinin gerçekleşmesi anlamına geliyor.

Whittaker 30 yılı aşkın süredir Ay'da araştırma yapmayı hedefliyordu. "Taa 1980'lerde kendi vizyonumu şekillendirmiştim, Dünya için yapacağım çalışmaların ötesinde diğer dünyaları da araştıracaktım" diyor.

Iris, Astrobotic tarafından imal edilen bir iniş aracı ile Ay'a gönderilecek. İki kilogram ağırlığında, ayakkabı kutusu büyüklüğündeki pilli robot araç, 72 saat Ay yüzeyinde çalışacak. Iris, Ay'a indikten sonra uzaktan kumandayla Dünya'daki operatörler tarafından kullanılacak. Üzerindeki kameraların göndereceği görüntüler, Dünya'daki ekibin aracın güzergahını belirlemesine yardımcı olacak. Iris, Ay'ın yüzeyindeki Lacus Mortis bölgesinde gezinecek. Astrobotics'in Peregrine iniş cihazı ile Ay'a gidecek olan Iris'e, Meksika Uzay Aracı AEM tarafından üretilen bir dizi küçük araç da eşlik edecek.

Whittaker, Iris'ın yanı sıra daha büyük, daha yetenekli bir Ay aracı üzerinde de çalışıyor. MoonRanger adı verilen bu araç da 2023'te Ay'a gönderilecek. Iris, Dünya'dan uzaktan kumanda ile yönlendirilecek, ancak MoonRanger kendi başına dolaşabilecek ve böylece kendisini taşıyan cihazdan gelen sinyallerin kapsama alanı dışına çıkabilecek.

Şimdiye kadar sadece dört insansız araç Ay yüzeyinde araştırma yaptı. İkisi, Sovyetler'in 1970'lerde gönderdiği Lunokhod araçları, diğerleri ise Çin'in son on yıl içinde gönderdiği Yutu robotlarıydı. Ayrıca Hindistan da Chandrayaan-3 programı çerçevesinde bu yol Ay'a bir araç göndermeyi planlıyor.

Kaynak: BBC Türkçe